Từ ngày 25/3 – 26/3/2026, Đoàn công tác Bộ Nông nghiệp và Môi trường do Thứ trưởng Trần Thanh Nam dẫn đầu đã có chuỗi hoạt động quan trọng tại Canada.
Tại Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển Ottawa (ODRC), Thứ trưởng Trần Thanh Nam đã trực tiếp khảo sát các trang trại thực nghiệm và nghe trình bày về chiến lược khoa học của Bộ Nông nghiệp và Thực phẩm Canada. Giám đốc ODRC Aman Deep khẳng định sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm để hỗ trợ nông nghiệp Việt Nam thích ứng bền vững.
Phát biểu tại buổi làm việc, Thứ trưởng Trần Thanh Nam nhấn mạnh nền tảng hợp tác sẵn có giữa Việt Nam và Canada thông qua Trung tâm Nghiên cứu Phát triển Quốc tế Canada (IDRC), đặc biệt trong các lĩnh vực thú y, thủy sản và vắc xin. Tuy nhiên, ông cho rằng dư địa hợp tác vẫn còn rất lớn, nhất là trong kết nối trực tiếp giữa các viện nghiên cứu của hai nước.
“Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng diễn biến phức tạp, tác động đến chất lượng đất, nước và hệ sinh thái nông nghiệp trên phạm vi toàn cầu, việc tăng cường hợp tác nghiên cứu với các trung tâm hàng đầu như Ottawa là hết sức cần thiết. Chúng tôi mong muốn các viện, trường của Việt Nam có thể thiết lập các chương trình nghiên cứu chung, đi vào chiều sâu và mang lại giá trị thực tiễn cao”, Thứ trưởng chia sẻ.
Từ thực tiễn phát triển của Việt Nam, Thứ trưởng đề xuất 4 định hướng hợp tác nghiên cứu trọng tâm. Trong đó, nông nghiệp bền vững và tuần hoàn là trụ cột, với các nội dung như: phát triển giống cây trồng, vật nuôi có khả năng chống chịu tốt với dịch bệnh và biến đổi khí hậu; ứng dụng công nghệ tiên tiến trong nuôi trồng thủy sản; thúc đẩy mô hình kinh tế tuần hoàn trong chế biến và chuỗi giá trị nông sản. Đặc biệt, Việt Nam bày tỏ quan tâm đến nghiên cứu giống lúa phục vụ Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao, hướng tới nâng cao giá trị gia tăng ngành hàng lúa gạo.
Hai bên thống nhất đẩy mạnh các giải pháp ứng dụng công nghệ xanh, trí tuệ nhân tạo và hệ thống cảm biến trong quản lý đất đai, tài nguyên nước và sản xuất nông nghiệp. Trong lĩnh vực biến đổi khí hậu, phía Việt Nam đề xuất hợp tác xây dựng các mô hình số dự báo hạn hán, xâm nhập mặn; nghiên cứu cây trồng chịu hạn và các loài thủy sản thích ứng với điều kiện nước biển dâng, đồng thời phát triển các giải pháp giảm phát thải khí và công nghệ sinh học.
Cùng ngày, đoàn công tác đã có cuộc họp song phương với Bộ Nông nghiệp và Thực phẩm Canada do bà Chris Moran, Thứ trưởng phụ trách các vấn đề đối ngoại, chủ trì. Hai bên tập trung trao đổi về thương mại nông sản và các rào cản thị trường, đồng thời thảo luận các giải pháp tăng cường hợp tác trong hệ thống lương thực – thực phẩm bền vững.
Việt Nam và Canada thống nhất đẩy mạnh các giải pháp ứng dụng công nghệ xanh, trí tuệ nhân tạo và hệ thống cảm biến trong quản lý đất đai, tài nguyên nước và sản xuất nông nghiệp.Ảnh minh họa.
Hợp tác thị trường carbon và đào tạo nhân lực
Tiếp nối các hoạt động, ngày 26/3, đoàn công tác đã làm việc với Cơ quan Thanh tra Thực phẩm Canada (CFIA) nhằm thúc đẩy hợp tác chuyên sâu trong kiểm nghiệm và chứng nhận an toàn thực phẩm.
Tại đây, Thứ trưởng đề xuất xây dựng mô hình kiểm soát an toàn thực phẩm theo chuỗi, từ sản xuất đến tiêu thụ và xuất khẩu, cũng như thiết lập cơ chế chia sẻ thông tin thường xuyên giữa cơ quan quản lý hai nước.
Về khả năng ký kết thỏa thuận song phương, phía Việt Nam mong muốn công nhận đầu mối thẩm quyền trong kiểm tra và cấp chứng thư xuất khẩu thủy sản sang Canada. Theo Thứ trưởng, điều này không chỉ giúp đơn giản hóa thủ tục hành chính mà còn tạo điều kiện thuận lợi hơn cho doanh nghiệp trong quá trình xuất khẩu.
Hai bên nhất trí việc duy trì các cuộc họp kỹ thuật định kỳ, cập nhật kịp thời các quy định, tiêu chuẩn mới về an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc và ghi nhãn.
Trong khuôn khổ làm việc với Bộ Các vấn đề Toàn cầu Canada, phía Việt Nam đề xuất triển khai dự án “Chuyển đổi hệ thống nông sản thực phẩm và thương mại”. Dự án cũng đặt trọng tâm vào việc phát triển chuỗi giá trị trong các ngành hàng chủ lực như thủy sản, chăn nuôi và doanh nghiệp vừa và nhỏ. Đồng thời, hỗ trợ nông dân nhỏ lẻ nâng cao thu nhập và thích ứng với biến đổi khí hậu thông qua các mô hình nông nghiệp thông minh.
“Chúng tôi kỳ vọng dự án sẽ góp phần nâng cao hiệu quả thực thi các biện pháp an toàn thực phẩm và kiểm dịch, tăng cường năng lực cạnh tranh cho nông sản Việt Nam, đồng thời hỗ trợ quá trình chuyển đổi hệ thống lương thực theo hướng bền vững và bao trùm”, Thứ trưởng Trần Thanh Nam nhấn mạnh.
Bên cạnh đó, hai bên trao đổi về hợp tác kỹ thuật trong phát triển thị trường carbon, xây dựng hệ thống trao đổi hạn ngạch phát thải, cũng như tăng cường đào tạo nguồn nhân lực, đặc biệt trong khu vực hợp tác xã và doanh nghiệp nhỏ.
Chuỗi hoạt động làm việc tại Canada được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng quan trọng để hai nước mở rộng hợp tác toàn diện trong lĩnh vực nông nghiệp, từ nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo đến thương mại và phát triển bền vững trong bối cảnh biến đổi khí hậu toàn cầu.
*Nguồn: Bộ Nông nghiệp và Môi trường
